ብዛዕባ ኮሮናቫይረስ እንታይ ክትፈልጡ የድልየኩም፧ (Tigrinya)

ነፍሲ ወከፍ ውልቀ-ሰብ ንገዛእ ርእሱን ንኻልኦትን ብፍላይ ከኣ ንኸም እኒ ብዕድመ ዝደፍኡን ቅድሚ ሕጂ ሕማም ኮሮናቫይስ ዘለዎም ሰባትን ዝኣመሰሉ ተኣፈፍቲ ሰባት ንምዕቋብ ናይ ገዛእ ርእሱ ጠባይ ከርኢ ይኽእል ኢዩ። እቲ ፖሊቲካ ዝርጋሐ እቲ ቫይረስ ንክጎድል፣ ልዕለ ምጽዓን ስርዓተ ጥዕና ንክከላኸል ከምኡ'ውን ቍጠባውያን ሳዕቤናት ናይቲ ሃገር-ከተት ንክንከዩ ዝኾኑ ስጉምትታት ሒዙ። ፈደራላዊ መንግስቲ ብዛዕባ'ቲ ሕጂ ዘሎ መርገጽ ኮሮናቫይረስ ኣብ ዝተፈላለዩ ቸነላትን ብዝተፈላለዩ ቋንቋታትን ይሕብር። እቶም ቀንዲ ኣገደስቲ ውሳነታት ኣብዚ ተጠቓሊሎም ይርከቡ።

ናይ ጥዕናን ጠባይን ምኽርታት

ብዝቐጸለ ብቕዓት ዘለዎ፥ ምስ ካልኦት ሰባት ዘለኩም ርክብ ብዝተኻእለ መጠን ትሑት ከምዝኸርውን ግበሩ ንገዛ ርእስኹም ከኣ ምስ ቀዋሚ ጉጅለ ናይ ሰባት ንምርኻብ ጥራይ ደርትዋ። ሰባት ኣብ ንእሽቶ ቦታ ኺእከቡ ኸለዉ ማስኬራ ክገብሩ ኣለዎም።

ማስኬራ ኣብ መሳለጥያታት ሆስፒታላት ከምኡውን ኣብ ካልእ መሳለጥያታት ክንክን ጥዕና ኣብ ገሊኡ መሕደሪታትን ህዝባዊ መጓዓዝያን ግዴታ ኣለዎ። ነዊሕ ርሕቐት ኣብ ዘለዎ ኣየርን መጓዓዝያ ተጓዓዝትን እውን ማስኬራ ኽትገብር ኣሎካ።

ኮሮና-ፈተናታት፥ ናይ ምክንኻን መሳለጥያታት ሆስፒታላት ኣብያተ-ትምህርቲ ናይ መዓልቲ ኽንክን ማእከላት ከምኡውን ካልእ መሳለጥያታት ኣሉታዊ ውጽኢት ፈተና ጥራይ ኢዩ ዘምጽእ። ኣብ ርእሲ እዚውን ቅልጡፍ ፈተናታት ንቡርን ድሕንነትን ከም ዝህልወካ ዝገብር ኣገዳሲ ህንጻ ኢዩ። ኣብ ጀርመን ዚነብሩ ዅሎም ሰባት እንተ ወሓደ ሓንሳእ ኣብ ሰሙን ብናጻ ቕልጡፍ ፈተና ኺወስዱ ይኽእሉ እዮም።

ከባብያዊ ቦታታት፦ ሓደገኛ ቫይረሳት ዚዝርጋሕ እንተ ዀይኑ ወይ ከኣ ሆስፒታላት ብሰንኪ ብዙሕ ረኽሲ ኻብ መጠን ንላዕሊ ጾር ከም ዚስከሙ እንተ ኣጋጢምዎም ኣብ ከባቢኦም ሓደገኛ ዅነታት ኬጋጥም ይኽእል እዩ። ድሕሪኡ ፈደራላዊ መንግስትታት ተወሳኺ ዕቝባ ኺወስዳ ይኽእላ እየን።

ስጉምትታት ምክልኻል፥ ነቲ ቦታታት ተባሂሉ ዚጽዋዕ ንምዕቋብ ዚግበር ስጕምትታት ማስኬራ ናይ ምግባር ግዴታን 1.5 ሜተር ኣብ ህዝባዊ ቦታ ዜድሊ ርሕቀትን የጠቓልል። ናብ ገሊኡ መሳለጥያታትን ንግድን ክትኣቱ ኸለኻ ክትከላኸለሉ ክትሓዊ ወይ ክትፍተን ከም እትኽእል መርትዖ ኸተቕርብ የድሊ ይኸውን።

  • 3G፥ ካብ ኮሮና ዝተሓወዩ፣ ምሉእ ብምሉእ ዝተኸተቡ ወይ እተፈተኑ ሰባት ክረኽብዎ ይኽእሉ ኢዮም
  • 2G፥ ካብ ኮሮና ዝተሓወዩ ወይ ምሉእ ብምሉእ ዝተኸተቡ ክኣትዉ ይኽእሉ
  • 2G ፕሉስ፥ ካብ ኮሮና ዝተሓወዩ ወይ ምሉእ ብምሉእ ዝተኸተቡ ክኣትዉ ይኽእሉ ተወሳኺ መርመራ እንተድኣ ገይሮም(እቶም መጕልሒ ክታበት ዘለዎም ሰባት ፈተና ኣየድልዮምን ኢዩ)

ኣብ ክፍለ-ሃገርኩም ዘለውብቑዓት ዝኾኑ ሕጋጋት ተኸተሉ ኢኹም።

ብብዙሕ ቋንቋታት ናይ ጥዕናን ጠባይን ምኽርታት ኣብ ፈደራላዊ ምኒስትሪ ጥዕና ትረኽቡ።

ከም ኣብ ጀርመን ዘለዉ ሚልዮናት ህዝቢ፡ ነቲ ናይ ፈደራላዊ መንግስቲ Corona-Warn-App (ናይ መጠንቀቕታ ኮሮና ኤፕ) ማለት ናይ ሞባይል ሶፍትዌር ተጠቐሙ። ዝያዳ ብተዘውትርዎ መጠን፡ እቲ ኣፕ ዝያዳ ውጽኢታዊ ብዝኾነ መንገዲ ክከላኸለልና ይኽእል።

ምምላስ ናብ መዓልታዊ ናብራ - ናይ መጠንቀቕታ ኮሮና ኤፕ ንጀርመን
(ምንጪ፦ ናይ ፈደራላዊ መንግስቲ ኮምሽነር ንስደት፡ ስደተኛታትን ጽንባረን)

ኮሮና-ፖዚቲቭ - ሽዑ እንታይ፧
(ምንጪ፦ ናይ ጽንባረ ወኪል ናይ ክፍለ-ሃገራዊ መንግስቲ ባየርን)

መከላኸሊ ክታበት ኮሮና

መከላኸሊ ክታበት ኮሮና ምስገበርኩም ንነብስኹም ጥራይ ዘይኮነ፣ እንተላይ ንስድራኹምን ንዝደኸሙ ሰባትን ትኸላኸሉ ኢኹም። ኩሎም መንበሪ ቦትኦም ወይ ልሙድ መጸንሒ ቦታ ኣብ ጀርመን ዘለዎም ንክኽተቡ መሰል ኣለዎም ወይ ኣብዚ ዘይነብሩ ግና ኣብ ፍሉያት ናይ ክንክን ትካላት ኣብ ጀርመን ዝሰርሑ።

ተወሳኺ ቡስተር/Booster ክታበት፥ ቀዋሚ ኮሚተ ክታበት (STIKO) ብሓፈሻ ንዅሎም ደቂ 12ን ልዕሊኡን ዝዕድሚኦም ሰባት ተወሳኺ/ ናይ መሕደሲ ክታበት ይመኽሮም። እቲ ተወሳኺ ክታበት መብዛሕትኡ ግዜ ክሳብ እቲ ኻልኣይ ክታበትሲ ኣብ ውሽጢ ሽዱሽተ ወርሒ ክግበር ኣለዎ። 

ብፍላይ እቲ ተወሳኺ ክታበት ነዚ ዝስዕብ ጠቓሚ ኢዩ፥

  • እርግ ዝበሉ ሰባት
  • ቅድሚ ሕጂ ሕማማት ዘለውዎም ሰባት
  • ኵሎም ክንክን ዜድልዮም
  • ብቬክቶር ክታበት ተኸቲቦም ዝነበሩ ሰባት (ንኣ. Astra Zeneca ወይ Johnson & Johnson)
  • ብፍላይ ምስ ተነቀፍቲ ወይ ተመሓላላፊ ሰባት (ንኣ. ኣለይቲ ሕሙማት) ብዙሕ ርክብ ዘለዎም ሰባት

እቲ ክታበት ወለንታዊ እዩ ከምኡ'ውን ብነጻ ኣብ ማእከላት ክታበት ከምኡ'ውን ቤትጽሕፈታት ሓኪም ይፍጸም። ብስልኪ 116 117 መዓስ ክትኽተቡ ከምትኽእሉ ክትፈልጡ ኢኹም።

እንድሕር ተኸቲብኩም ኔርኩም ናይ ኮሮና ክታበትኩም ብኤለክትሮናዊ መንገዲ ክስነድ ይከኣል። ኤለክትሮናዊ ሰርቲፊከት ኣብቲ ቤት-ጽሕፈት ሓኪም፣ ፋርማሲ ወይ ኣብ ማእከል ክታበት ክስራሕ ይከኣል። ድሕሪ ምእታው ወይ ምቕባል  ሓበሬታ/ዳታ ሓደ QR-ኮድ ክቅረብ እዩ። እቶም ዝተኸተቡ ሽዑ ወይ በቲ ኤፕ ወይ በቲ መጠንቀቕታ ኮሮና ኤፕ ስከን ክገብሩ ይእሉ ከምኡ'ውን.

እዚ ኽፍልታት እዚ ተጻዋርነትን ድሕንነትን ውጽኢታውን ንምዃን ኣጸቢቑ ተፈቲኑ ኢዩ። 

ሓበሬታ ብዛዕባ መኸተቢ ባእታታት mRNA
(ምንጪ፦ Robert Koch-Institut)

ሓበሬታ ብዛዕባ መኸተቢ ባእታታት ቨክቶር
(ምንጪ፦ Robert Koch-Institut)

ብዛዕባ ፕሮቲን እተመስረተ ኽንክን ዚገልጽ ሓበሬታ 
(ምንጪ፦ Robert Koch Institut)

ስራሕን ገንዘብን

ኣስራሕቲ ነቲ ኣብ መንጎ ሰራሕተኛታት ዘሎ ርክብ ናብቲ ዜድሊ ዝተሓተ ኸም ዚንኪ ኺገብሩ ኣለዎም። ጽሬት ብዝምልከት እቲ ኣብቲ ኩባንያ ዘሎ ረኽሲ ንምክልኻል ዝግበር ስጕምትታት ክግለጽን ክተኣታቶን ኣለዎ። መከላኸሊ ማስኬራ ኽትገብር እንተ ኣድልዩ እቲ ኣስራሒ ከቕርበልካ ኣለዎ። ኣስራሕቲ ኵሎም እቶም ኣብ ቤቶም ጥራይ ዘይሰርሑ ሰራሕተኛታት መርመራ ኮሮና ዚግበረሎም እንተ ዀይኑ ኼረጋግጹ ኣለዎም።

ሓከዋ ኣንጻር ምብራር እውን ኣብ እዋን’ቲ ለበዳ ኮርና ግብራዊ ይኸውን። ኣስራሒኹም ናይ ሓጺር ሰዓት ስራሕ እንተድኣ ኣዚዙ፡ ክሳብ 28 ኣዋርሕ ዝበጽሕ ናይ ሓጺር ሰዓት ስራሕ ኣበል ክትቅበሉ ትኽእሉ። ክሳብ 87 ሚእታዊት ናይቲ ትረኽብዎ ዝነበርኩም ኣታዊ ምስኣን ክበጽሕ ይኽእል። እቲ ፈደራላዊ ምኒስትሪ ዕዮ ከምኡ'ውን ማሕበራዊ ጒዳያት ብብዙሕ ቋንቋታት ዝቐርብ ሓበሬታ ብዛዕባ ጒዳያት ሕጊ ዕዮ ይህብ።

ግዝፈን ብዘየገድስ ንኩባንያታት ደገፍ ኣሎ። ልቓሓት፡ ህያባት ወይ ናይ ግብሪ ምቊራጻት ኣለዉ። ክሎም ሓበሬታታት ብዛዕባ'ዚ ኣብ ፌደራላዊ ሚኒስትሪ ቝጠባን ምክልኻል ክሊማንይርከቡ።

ምእታውን ምውጻእን

እቲ ሓፈሻዊ ሕጊ፥ ኣድላዪ ዘይኮነ ጉዕዞ ክውገድ ኣለዎ። ውልቀ ሃገራት፡ ኣብ ውሽጢ ኤውሮጳ ሕብረት ዘለዋ ዘጠቓለለ፡ ናይ ምእታው ምድራት ምግባር ወይ ኣብ ዝእተወሉ እዋን ናይ ምውሻብ ሕቶ ምቕራብ ክቕጽላ ይኽእላ። ቅድሚ መገሻኹም ብዛዕባ ግዝያውያን ደረታት መእተዊ ከምኡ'ውን ብዛዕባ ቍጽጽራት ዶብ ኣብ ቤትጽሕፈት ወጻኢ ከምኡ'ውን ኣብ ፈደራላዊ ሚኒስትሪ ውሽጣዊ ጉዳያት ሓበሬታ ኣምጽኡ ኢኹም።

ኩሎም ካብ ሓደ ርከሳ፡ ልዕል መጠን ተለበድቲ ወይ ፍሉይ ዓይነት ቫይረስ ዘለዎ ቦታ ናብ ጀርመን ዝኣትዉ ሰባት ቅድሚ መእተዊ ኤለክትሮናዊ መእተዊ ምዝጋበ ክመልኡ ኣለዎም።

ኣየኖት ሃገራት ከምዝኾኑ ብሓድሽ ኣብ ዝስዕብ ትረኽቡ፥  Robert Koch Institut 

ቅድሚ'ቲ መእተዊ፥ ካብ ካልእ ሃገር ክትኣቱ ኸለኻ ክትከላኸለሉ ክትፍትኖ ወይ ክትሓዊ ኸም ዘሎካ መርትዖ ይሃሉካ። (እቲ ፈተና ናይ ፒ. ሲ. ኣር. ወይ ጸረ-ጀን ፈተና ክኸውን ይኽእል ኢዩ።) እዚ መርትዖ ናይ ምቕራብ ግዴታ እዚ ንዅሎም እቶም ካብ 12 ዓመት ዝዕድሚኦም ሰባት ዝምልከት ኢዩ ። 

ድሕሪ መእተዊ ሃገር፥ ብመሰረቱ ነፍሲ ወከፍ ሰብ ካብ እተፈላለየ ዓይነት ቫይረስ ኪኣቱ ኸሎ ን14 መዓልቲ ኣብ ቤቱ ንበይኑ ኺውለድ ኣለዎ ። ኵሎም እቶም ክትክዩ ዘይከኣሉ ወይ ድሮ ኻብ ሕማም ኮሮና ዝሓወዩ ሰባት ካብሓደገኛ ኸባቢ ኽኣትዉ ኸለዉ ንዓሰርተ መዓልቲ ንበይኖም ክዕቈቡ ኣለዎም። ኵሎም እቶም ክትክዩ ዘይከኣሉ ወይ ድሮ ኻብ ሕማም ኮሮና ዝሓወዩ ንዓሰርተ መዓልቲ ንበይኖም ክዕቈቡ ኣለዎም። እዚ ንበይኖም እተገብረ መርመራ ካብ 5ይ መዓልቲ ኣትሒዙ ብኻልእ ፈተና ኺቋረጽ ይኽእል እዩ።  ትሕቲ 6 ዓመት ዝዕድሚኦም ቈልዑ ክውሸቡ ኣየድልዮምን። ትሕቲ 12 ዓመት ዝዕድሚኦም ቈልዑ ናብኡ ምስ ኣተዉ ብኡንብኡ መርመራ ብምግባር እቲ ውሸባ ክውድእዎ ይኽእሉ።

ዝኾነ ሓበሬታ ብዛዕባ መእተዊ ኣብዚ ትረኽቡ፥ ፈደራላዊ ሚኒስትሪ ጥዕና

ከም መረጋገጺ ምሕዋይ ናይ ቤተ-ምርምር መርመራ ይኣክል (PCR፣ PoC-PCR)፣ እዚ መርመራ ብውሕዱ ቅድሚ 28 መዓልቲ ክግበር ኔርዎ ከምኡ'ውን ካብ 3 ወርሒ ዝሓደሸ ክኸውን ኣለዎ። እቲ ምሉእ ክታበት ብውሕዱ ቅድሚ 14 መዓልትታት ክግበር ኔርዎ።

ምክልኻል ዓመጽ

ፍልይ ዝበለ ኩነት ንምሉእ ስድራ - ቅስቀሳታት ንምውጋድ ዓመጽ ኣብ ስድራ ብምድራት ርክብ ኣብ እዋን ኮሮና PDF, 1 MB, barrierefrei
(ምንጪ፦ እታ ወኪል ፈደራላዊ መንግስቲ ንፍልሰትን ስደተኛታትን ውህደትን ከምኡ'ውን ዓሌታዊ-ሕክምናዊ ማእከል e.V.)